HERBATA
herbataHerbata to doskonały napój dający uczucie odświeżenia, stanowi też bogate źródło przeciwutleniaczy w codziennej diecie. Każda filiżanka dobrej jakościowo herbaty pobudza układ odpornościowy do działania. Istnieje trzy rodzaje herbaty, które pochodzą z krzewu herbacianego.
Zielona herbata jest najmniej przetworzona i niefermentowana, oolong nieco bardziej i jest herbatą pół fermentowaną, czarna herbata poddawana jest najdłuższej obróbce między zerwaniem a suszeniem. Biała herbata jest chroniona przed działaniem promieni słonecznych i przetwarzana równie krótko jak zielona. Sposób obróbki herbaty wpływa na zawartość flawonoidów – antyoksydantow – czyli korzystnych dla zdrowia związków roślinnych. W herbacie zielonej zawartość przeciwutleniaczy jest najwyższa, prawdopodobnie dzięki jej krótkiej obróbce.
Przeciwutleniacze zawarte w herbacie zapobiegają uszkodzeniom spowodowanym działaniem reaktywnych form tlenu- wolnych rodników , których nadmiar może niszczyć komórki. Według badań, mogą one sprzyjać obniżeniu poziomu cholesterolu i chronić przed chorobami serca i udarem mózgu.
Herbata zapobiega powstawaniu próchnicy, gdyż zawiera fluor. Poza dobroczynnymi właściwościami pomaga również nawodnić organizm.
Aby dobrze przyrządzić herbatę należy: czarną herbatę zalać wrzątkiem, natomiast aby w pełni wydobyć aromat herbaty zielonej, do jej zaparzenia używa się wody o niższej temperaturze. Herbatki owocowe nie zawierają teiny, ale mają mniej właściwości zdrowotnych niż prawdziwa herbata.
Herbata podawana bez mleka czy cukru nie zawiera praktycznie żadnych kalorii. Uważa się, że zielona herbata pita w ilości 8-9 szklanek dziennie, nieco podwyższa tempo przemiany materii.

Zielona herbata
Liście zielonej herbaty zawierają w swym składzie kofeinę, garbniki, biopierwiastki: mikroelementy (fluor, fosfor, potas, wapń i jod), witaminy z grupy C, B, K i PP oraz prowitaminę A.
Zielona herbata posiada właściwości oczyszczające przewód pokarmowy z toksycznych złogów, które mogą być przyczyna wielu dolegliwości. Od dawien dawna zielona herbata uchodzi za cenny napój, wykorzystywana bardzo często w przemyśle kosmetycznym. Witaminy i mikroelementy zawarte w herbacie maja właściwości  wygładzające skórę, a garbniki (m.in. teotanina) nie tylko neutralizują wolne rodniki, ale też łagodzą stany zapalne i podrażnienia, spowalniając rozwój bakterii na powierzchni skóry.
Ekstrakt z liści zielonej herbaty łagodzi też reakcje alergiczne oraz usuwa z komórek nadmiar wody i tłuszczu, dlatego stosuje się go głównie w produktach pojędrniających skórę i wyszczuplających. Ze względu na właściwości wspomagające wydzielanie melaniny używany jest w samoopalaczach, a dzięki właściwościom ściągającym i tonizującym wykorzystuje się go w maseczkach kosmetycznych.

Napar z zielonych listków stanowi bogactwo witaminy B2 i prowitaminy A, które zapewniają zdrowy wygląd skórze, paznokciom i włosom. Ma w swym składzie również cenną witaminę, zwaną inaczej rutyną, która zapobiega utlenianiu się witaminy C, która odgrywa zasadniczą rolę w produkcji kolagenu (białka warunkującego regenerację komórek). Niedobór rutyny od razu pogarsza wygląd naszej cery, gdyż naczynia włosowate stają się kruchsze- mogą się pojawiać sińce i wybroczyny.
Kofeina z kolei pobudza krążenie krwi, dzięki czemu komórki są lepiej dotlenione i odżywione, a skóra ma ładniejszy koloryt i jest jędrniejsza.

MLEKO
mlekoMleko to napój bogaty w składniki odżywcze.
Krowie mleko jest bogate w białko, potas i wapń. Stanowi doskonałe źródło ryboflawiny – witaminy z grupy B, która potrzebna jest do uwalniania energii i dla utrzymania w dobrej kondycji skóry, włosów i paznokci. Mleko jest też źródłem witaminy B12, witaminy A, cynku i jodu. Zawiera sporo tryptofanu – aminokwasu, który potrzebny jest do produkcji ważnej dla mózgu serotoniny.
Dorosły organizm do prawidłowego funkcjonowania potrzebuje wielu składników, m.in. wapnia, które w 70% dziennego zaspokajane jest przez mleko i produkty mleczne. Wapń ma zasadnicze znaczenie dla rozwoju zdrowych zębów i kości. Suplementacja i spożywanie wapnia powinno trwać do momentu, kiedy odbywa się wzrost układu kostnego. Nieodpowiednia ilość wapnia w diecie sprzyja rozwojowi osteoporozy. Obecnie na rynku istnieje szeroka gama mleka: krowie, kozie, owcze, sojowe, ryżowe z różna zawartością tłuszczu. Badania dowodzą, iż dieta bogata w chude produkty nabiałowe, owoce i warzywa zmniejsza ryzyko pojawienia się wielu dolegliwości: ciśnienia krwi, polipów na jelitach.
Zarówno dzieciom, jak i dorosłym zaleca się dwie szklanki chudego mleka lub innych produktów nabiałowych dziennie. Bardzo małe dzieci potrzebują energii dostarczanej przez mleko pełnotłuste, ale od wieku 2 lat można wprowadzać do ich diety mleko półtłuste 2%, a od 5. roku życia – chude lub beztłuszczowe.

WODA
4.1.1Woda to podstawowy budulec, każdego żywego organizmu. Niedobór płynów może doprowadzić do odwodnienia, które w rezultacie może wywoływać bóle i zawroty głowy, zmęczenie, suchość skóry i śluzówek, a w cięższych przypadkach zaburzenia jonowe, spadek ciśnienia tętniczego krwi, ostrą niewydolność nerek, a w skrajnych przypadkach nawet zgon. Bez wody człowiek może przeżyć tylko kilka dni. Woda stanowi do 70% wagi ciała. Ponieważ ciągle jest tracona, głównie przez pot i mocz, ale także podczas oddychania i trawienia, należy spożywać od 1,5 do 2 litrów wody dziennie.
Wyróżnia się wiele źródeł, skąd jest czerpana. Woda z kranu ma niewiele składników odżywczych, ale niektóre butelkowane wody zawierają minerały, takie jak wapń i magnez.
Naturalne wody mineralne w butelkach muszą mieć podany skład na etykiecie. Niektóre z nich zawierają dużo sodu, więc jeśli choruje się na nadciśnienie tętnicze i kiedy jest się na niskosodowej diecie, trzeba wybierać takie wody, w których jest poniżej 20 mg sodu na litr.
Woda  z kranu, która używana jest bardzo często w kuchni powinna przechodzić przez odpowiednie filtry, które ją oczyszczają ze zbędnych pierwiastków.
Butelkowana woda, tak jak wszystkie produkty spożywcze podlegające kontroli Państwowego Zakładu Higieny, musi być przetwarzana, pakowana, transportowana i przechowywana w bezpiecznych i higienicznych warunkach. Musi też mieć dokładne i zgodne z prawdą informacje na etykiecie oraz spełniać restrykcyjne kryteria jakości dotyczące zanieczyszczeń.
Amerykańskie Stowarzyszenie Dentystów zaleca fluorowanie wody jako sposób na walkę z próchnicą zębów. Natomiast w Europie większość krajów zrezygnowała z dodawania fluoru do wody, gdyż jego zbyt duża dawka może być niebezpieczna dla zdrowia.
Dla niemowląt zalecany jest specjalny rodzaj wody z atestami i z zawierającej odpowiednia ilość sodu.
Woda jest bardzo ważnym składnikiem  w organizmie, ponieważ spełnia bardzo wiele funkcji w organizmie, przede wszystkim transportuje składniki odżywcze do komórek krwi a usuwa produkty przemiany materii. Amortyzuje też wstrząsy, chroniąc tym organy wewnętrzne przed urazami. Odpowiednia ilości wody w organizmie pomaga utrzymać prawidłowe ciśnienie krwi, zapobiegać kamicy nerkowej i zaparciom.
Wybierając wody mineralne  należy zwrócić uwagę na zawartość poszczególnych jonów, a przede wszystkim sodu. Jakość wody z kranu i dopuszczenie jej do spożycia reguluje w Polsce Rozporządzenie Ministra Zdrowia. Istotny wpływ na to, co się pije, ma jakość wodociągów i poziom zanieczyszczenia środowiska. Nie należy pić wody z otwartej butelki, która stoi dłuższy czas. Nigdy nie należy pić wody prosto ze strumienia, źródła lub kranu, jeśli nie ma się pewności, że nadaje się ona do picia. Wodę w butelkach należy pić przed upływem terminu ważności.

KAWA
kawaZiarenka kawy to inaczej pestki słodkich, czerwonych owoców, podobnych do owoców wiśni. Zbiór owoców przypada po dziewięciu miesiącach dojrzewania. Każdy owoc zawiera po dwie pestki okryte tzw. pergaminem, czyli twardą łuską, pod którą znajduje się jeszcze wewnętrzna osłonka pestek nazywana przez fachowców srebrną skórką. Ziarna kawy mają kolor zielony, który dopiero pod wpływem ich palenia zmienia się w brązowy, a czasem wręcz czernieje.
Wyróżnia się dwa sposoby wydobywania ziarna kawy z owoców: na mokro i na sucho. W przypadku metody mokrej owoce pozbawione miąższu moczy się w wodzie, gdzie przechodzą szybką fermentację, podczas której mięknie warstwa ochronna ziaren. Wystarczy później silny strumień wody by na pestkach został tylko „pergamin” i „srebrna skórka”, dające się łatwo złuszczyć po wysuszeniu. Metoda sucha wymaga żmudnego suszenia owoców na matach przez dwa, trzy tygodnie, do czasu, aż będą nadawały się do obróbki w specjalnych łuszczarkach.
Kawa rozpuszczalna to ekstrakt kawy naturalnej. Spośród czterdziestu gatunków kawowca tylko dwa nadają się do uprawy przemysłowej. Najwyższej jakości, łagodną i aromatyczną kawę otrzymuje się z gatunku arabica. Wymaga on żyznej, wilgotnej gleby pochodzenia wulkanicznego. Uprawiany jest głównie w Etiopii, Kolumbii, Kenii i na Hawajach. Drugim gatunkiem jest odkryta dopiero w XIX wieku robusta. Drzewka tej odmiany szybciej rosną i wcześniej owocują niż arabica. Są także mniej wrażliwe na kaprysy klimatyczne, choroby i szkodniki, ale wydają znacznie gorsze jakościowo ziarna. Napar z nich jest gorzkawy i zawiera więcej kofeiny. Wszystkie inne gatunki kawy spotykane na rynku są tylko mieszanką, w różnych proporcjach, tych
dwóch podstawowych. Im więcej arabiki, tym kawa droższa i smaczniejsza.
Na smak kawy wpływa jakoś ziaren. Kawę pali się około 15 minut w temperaturze od 200 do 300°C. Im dłużej jest palona tym kawa jest ciemniejsza i mocniejsza. Ziarna przeznaczone do parzenia słynnej włoski, kawy espresso są bardzo mocno palone, niemal na granicy przypalenia, stąd tak czarny i aromatyczny napój. Sposób parzenia kawy powinien zależeć od stopnia jej zmielenia. Najdrobniej zmielona nadaje się do parzenia po turecku, czyli w tygielku, w którym zalewamy ją zimną wodą i tylko podgrzewamy, nie doprowadzając do wrzenia. Średnio zmielona nadaje się do ekspresów ciśnieniowych, a dosyć grubo – tylko do ekspresów przelewowych.
Bezpieczna dawka kofeiny dla dorosłego i zdrowego człowieka to ok. 500 mg kofeiny – w filiżance kawy, w zależności od jej gatunku i mocy napoju, jest od 80 do 120 mg tej substancji. Jednak pamiętać należy, że kofeinę zawiera również herbata (zarówno czarna, jak i zielona), a także wiele napojów orzeźwiających i energetyzujących. Dlatego każdy, znając swoją dietę, powinien sam zdecydować, czy może sobie pozwolić na jedną, dwie czy trzy filiżanki kawy.
Badania dowodzą, iż niewielkich ilościach kofeiny pobudza do działania i rozjaśnia myśli. U osób wrażliwych może jednak spowodować nadmierną nerwowość i pobudliwość. Dlatego picie nawet niewielkich ilości kawy jest niewskazane dla osób z problemami psychicznymi. Kofeina    ponadto zwiększa ciśnienie tętnicze krwi i przyśpiesza tętno, dlatego osoby z kłopotami krążeniowymi powinny dawkować sobie kawę bardzo umiarkowanie.
Pewne badania naukowe wskazują również, że osoby regularnie pijące niewielkie ilości kawy są mniej narażone na chorobę Parkinsona. Mała kawa pobudza wydalanie moczu, a tym samym może zmniejszać ryzyko zachorowania na nowotwór pęcherza. Mocny napar kawy pomocny bywa jako doraźny środek przeciwdziałający śpiączce w zatruciach toksynami i jadem żmij, węży i pająków. Kofeina ma także dobry wpływ na samopoczucie osób chorych na astmę, działając podobnie jak teofilina, lek stosowany w atakach duszności.
Picie kawy z mlekiem jest mniej szkodliwe dla błon śluzowych żołądka i chroni przed nadmiernym wypłukaniem wapnia z organizmu. Dlatego ci, którzy piją kawę na czczo, powinni dodawać do niej mleka lub śmietanki. Jednak w ciągu dnia lepiej zaparzyć sobie zwykłą małą czarną, która jest po prostu lżej strawna. Szczególnie źle tolerowana przez przewód pokarmowy jest zabielona kawa parzona w szklance, tzw. plujka. Fusy sklejone mlekiem zalegają w żołądku niczym kamień.
Sposób przechowywania kawy jest różny, jednak ziarna kawy dobrze jest przechowywać  lodówce, ponieważ zapobiega to jełczeniu ziaren. Pamiętajmy jednak, że pojemnik musi być bardzo szczelny. Kawa należy bowiem do     produktów szczególnie łatwo chłonących wszelkie  zapachy, a sama szybko traci aromat.

Comments are closed.